Zamek na Ostrowie Tumskim we Wrocławiu

Pierwotny, niewielki gród na Ostrowie Tumskim został wzniesiony na przełomie IX i X wieku. Pozostałości tego grodu odkryto pod fundamentami kościoła św. Marcina w 1957 roku. Drugi gród, przypuszczalnie dwuczłonowy powstał w II połowie X w. przez pierwszych Piastów. Było to założenie zbudowane na planie koła. W połowie XI w. został zniszczony, lecz odbudowano go i stał się siedzibą kasztelana.

Rekonstrukcja zabudowania przedgrodzia.

Na podstawie badań w l. 1970-73 można przypuszczać, że przebudowę rozpoczął już w pocz. XIII w. Henryk Brodaty od wzniesienia murowanego palatium oraz wolnostojącej murowanej wieży graniastej. Henryk II Pobożny zbudował w l. 30 XIII w. nową kaplicę zamkową na planie centralnym. Henryk III dokończył w połowie XIII w. budowy zamku założonego na nieregularnym planie. Następnej rozbudowany dokonał Henryk IV Probus w l. 1270 – 1290. Rozszerzył teren zamku w kierunku północnym i wzniósł nowy gotycki pałac oraz zespół budowli dworskich. Stara wieża została zburzona,a jej miejsce zajęła nowa wieża przybramna. W południowej części dziedzińca wzniesiono nową kaplicę gotycką, dwupoziomową, obok niej zaczęto wznosić mury założenia klasztornego, zapewne związanego z kaplicą. Zamek zostaje opuszczony po wzniesieniu zamku lewobrzeżnego (Cesarskiego) i przekazany kolegiacie św. Krzyża. Zburzono go w 1439 roku.

Rekonstrukcja zamku w XII w.

Plan zamku w połowie XIII w. …

…oraz w końcu XIII w.

Rekonstrukcja zamku w XIII w.

Wieża zamkowa ok. 1824 roku.

Kaplica romańska…

… i grobowa.

Stan obecny:

Reklamy

Informacje o jrokita

Mam 15 lat. Interesuję się architekturą drewnianą.
Ten wpis został opublikowany w kategorii Zamki. Dodaj zakładkę do bezpośredniego odnośnika.

11 odpowiedzi na „Zamek na Ostrowie Tumskim we Wrocławiu

  1. urden pisze:

    Kopalnia informacji Kubo. Wreszcie znalazłeś i platformę i sposób przekazu dla swoich zainteresowań. Moje gratulacje.

  2. Badania prowadzone w latach 2011-12, 2014 zweryfikowały wcześniejsze ustalenia Małachowicza. Owa graniasta wieża, czyli budowla 18-oczna jest w istocie starsza od palatium. Stanowiła najprawdopodobniej rezydencję Bolesława Wysokiego. Palatium zaś rzeczywiście wzniósł Brodaty, burząc południową cześć budowli 18-bocznej. Tak wiec dwa pierwsze z powyższych planów są przy obecnym stanie badań nieaktualne. Polecam artykuły M. Chorowskiej.

  3. Piotr Włost pisze:

    Ja się zastanawiam dlaczego Wrocław i ogólnie Państwo Polskie nie odbuduje tego zamku? Przecież tu się zaczął Wrocław. Brak działań w tej materii, to kompletny brak szacunku do historii i brak wyobraźni. Jak w średniowieczu kiedy pozwolono bez wojny przejść polskiemu Śląskowi do Cesarstwa Rzymskiego Narodu Niemieckiego. Tak na prawdę, to powinien być główny punkt od którego turyści zaczynają zwiedzać Wrocław. Jedyną odpowiedzią przeciwników jest chyba, to ze nie odbudowuje się rzeczy, które same zanikły, albo je zburzono. Hmmm. Może i nie, ale co nas to? Do tego potrzeba jest woli i pieniędzy. Nic więcej.

    • jrokita pisze:

      Żeby odbudować cały zamek jest to wręcz NIEMOŻLIWE. Z resztą – pozostał tylko kościółek św. Marcina i fundamenty w ziemi – gdzie część uległa zniszczeniu w czasie budowy nowych, innych obiektów już nie-zamkowych. A ponadto nie opłaca się go odbudowywać – wszystko byłoby nowe, tak ja Zamek Królewski w Warszawie.

      • Piotr Włost pisze:

        Kompletnie sie z tym nie zgadzam. Warszawa ma Zamek Królewski, Kraków – Wawel, a Wrocław Pałac królów Pruskich. To jest nie do przyjęcia. Kpina z polskości naszego miasta Wrocławia. Tak jak powiedziałem musi byc wola i pieniądze. A architekci, jako wykonawcy części przedsiewziecia, powinni byc tylko i wyłącznie wykonawcami polecen. Takimi wynajętymi ludzmi zeby zrobili to jak najlepiej, wypelniając wizję „moznych”. Jeśli mam byc szczery to zamierzam trochę podzialac w tej sprawie. Trzymający kasę Morawiecki, jako premier z Wrocławia plus ewentualny przyszly prezydent Wrocławia z Pis, to juz jest baza do podjęcia staran.
        Można to odbudowac fizycznie i to najwazniejsze. A te części które zostały będą super atrakcją w atrakcji, jaką byłby odbudowany zamek.
        A co sądzisz o odbudowie Pałacu Saskiego w Warszawie, która jest planowana? Czym to sie niby rózni od odbudowy tego zamku?

    • Osobiście jestem przeciwna odbudowie zamku, dlatego, że odbudowa zniszczyłaby oryginalne relikty, których sporo się zachowało i to w dodatku bardzo cennych. Wystarczy zajrzeć do ogrodu przyklasztornego, by zobaczyć relikty zamku sięgające nawet XII w. Należałoby je w takiej formie zabezpieczyć i udostępnić, jak w Krakowie zrobiono kramy bogate pod rynkiem. Jest to zadziwiające, że Wrocław pretendujący do nie wiadomo jak wielkiego centrum kultury itp. itd.. „ma w d…” , bo tak to trzeba nazwać, swą własną historię i dziedzictwo kulturowe. Jeżeli ktoś ma wątpliwości to zapraszam do obejrzenia zdjęć na moim blogu medievalis, które świetnie ilustrują politykę „tumiwisizmu” względem tego bezcennego zabytku, jakim są relikty zamku na Ostrowie Tumskim. Odkryte w 2014 r. relikty pozostają niezabezpieczone pod gołym niebem, narażone na działanie czynników atmosferycznych.

      • Piotr Włost pisze:

        Chcesz powiedzieć, ze nie da się odbudowac z zachowaniem reliktów? Przeciez wiadomo, ze zniszczenie reliktów to byłaby zbrodnia i tego nie proponuje…

  4. Zachowały się jedynie fundamenty i dolne partie zamku. Stąd według mnie odbudowa zamku, co prawda nie zniszczyłaby ale przysłoniłaby to, co najcenniejsze, czyli zachowane relikty. Są one tak cenne i unikatowe, że to właśnie one powinny być wyeksponowane a nie zginąć w cieniu rekonstrukcji. Tym bardziej, że współczesna technika oferuje nam wiele w dziedzinie zabezpieczenia i udostępnienia reliktów. Osobiście moim marzeniem byłoby zbudowanie pawilonu nad reliktami, tak, by można było chodzić nad nimi zbudowanym traktem. Relikty każdej budowli powinny być rzecz jasna opisane i wzbogacone pełną rekonstrukcją w formie multimedialnej. Zamek był na przestrzeni dziejów przebudowywany i to widoczne jest, gdy ogląda się relikty. Np. w jednym miejscu widzimy pozostałości po budowli osiemnastobocznej i oktogonu. W 2 połowie XIII w. Henryk Probus wyburzył ocalałe wówczas partie budowli osiemnastobocznej i na jej miejscu wzniósł aulę na planie oktogonu. Jeżeli chcielibyśmy odbudować zamek pojawia się dylemat, co odbudowywać, budowlę osiemnastoboczną czy oktogon? Lepiej więc moim zdaniem pozostawić relikty takimi, jakimi są one obecnie (oczywiście odpowiednio zabezpieczyć i udostępnić), a obok wykonać multimedialną prezentację, uwzględniającą poszczególne fazy przebudowy.

  5. PW pisze:

    Bo widzisz; masz taki dylemat, bo patrzysz z punktu widzenia swojego zainteresowania budynkami, a ja patrzę z innego punktu widzenia. Jak dla mnie, to można by się nawet zastanowić czy nie zbudować tam grodu drewniano-ziemnego z końca X w., który nie zasłaniałby tych murów, które zostały. Dla mnie brak zaznaczenia, że to my jako Polacy byliśmy tam pionierami jest ogromnym zadniedbanie, delikatnie mówiąc. ostatnio spacerowałem tam wieczorem i smutno trochę się zrobiło, bo wszyscy idą główną ulicą w stronę katedry, a Wrocław zaczał się na lewo od tej drogi…ale tam mało kto skręca.

  6. Mi jest nie tylko smutno, jestem wściekła jak to widzę, zwłaszcza, gdy wracam z Krakowa. Tam wiedziano już dawno jak zrobić Wawel zaginiony, w ciągu ostatnich lat powstała wystawa kramów pod rynkiem..
    A u nas co? Lipa, a tak się obnosimy jacy to nie jesteśmy wspaniali..
    Co do formy, odbudowa z wyeksponowaniem zachowanych reliktów czy zabezpieczenie ich i udostępnienie bez odbudowy – to wszystko kwestia dyskusji i dopracowania. Najgorsze jednak jest to, że możemy sobie tutaj tak dyskutować, co byłoby lepsze a co gorsze a relikty niszczeją i sprawa nie posuwa się ani centymetr do przodu..

Skomentuj

Wprowadź swoje dane lub kliknij jedną z tych ikon, aby się zalogować:

Logo WordPress.com

Komentujesz korzystając z konta WordPress.com. Wyloguj /  Zmień )

Zdjęcie na Google+

Komentujesz korzystając z konta Google+. Wyloguj /  Zmień )

Zdjęcie z Twittera

Komentujesz korzystając z konta Twitter. Wyloguj /  Zmień )

Zdjęcie na Facebooku

Komentujesz korzystając z konta Facebook. Wyloguj /  Zmień )

Connecting to %s